Điều gì cấu tạo nên cơ thể con người theo quan điểm Phật giáo? Nhiều người sẽ bất ngờ!

 

 

Con người thường quá chăm chút và bám chấp vào thân xác này, coi nó là "cái tôi" duy nhất.

Chúng ta vất vả nuôi nấng nó, lo sợ khi nó già đi, nhưng lại hiếm khi hỏi xem nó thực chất được tạo ra từ đâu? Đất, nước, lửa và gió là bốn yếu tố tự nhiên hội tụ lại, mượn năng lượng cuộc sống để tạm thời tạo nên thứ gọi là cơ thể.

Khi duyên nợ cạn kiệt, chúng sẽ tan rã. Lúc đó, cái gọi là "tôi" sẽ đi về đâu? Bản chất đau khổ của con người chính là việc chúng ta coi một món đồ đi mượn là tài sản riêng của mình.

 

Cách đây hơn 2500 năm, tại tịnh xá Kỳ Viên, có một vị tu sĩ tên là Bhadra đang nằm co quắp, đau đớn trên giường bệnh vì một trận sốt ác tính.

Trước khi đi tu, Bhadra là một thầy thuốc lừng lẫy. Ông cực kỳ giỏi về các phương pháp dưỡng sinh, ăn uống khoa học và luôn chăm sóc cơ thể mình từng chút một. Ông từng tin rằng, chỉ cần có một sức khỏe vàng, ông mới có thể tu hành tốt.

 

Thế nhưng, bệnh tật không chừa một ai. Cơn sốt cao như thiêu đốt nội tạng, các khớp xương đau như dao cắt. Cơ thể khỏe mạnh mà ông hằng tự hào giờ đây như một ngôi nhà nát sắp sập.

 

Khi thấy Bhadra khóc lóc rên rỉ: "Thân thể của tôi hỏng rồi", ngài Xá-lợi-phất - đại đệ tử của Đức Phật đã đến bên giường và nhẹ nhàng hỏi một câu khiến ông sững sờ: "Bhadra, ông nói thân thể phản bội ông, nhưng nó đã từng thực sự thuộc về ông ngày nào chưa? Nếu chưa từng sở hữu, sao lại gọi là phản bội?"

 

Bhadra nén đau phản bác: "Da thịt, xương máu này theo con mấy chục năm, biết nóng biết lạnh, sao không phải của con?"

 

Ngài Xá-lợi-phất khẽ lắc đầu: "Chúng ta hãy thử tháo dỡ từng phần của cơ thể này ra, để xem đâu mới là 'ông' thật sự nhé."

 

 

Ngài Xá-lợi-phất chỉ vào cánh tay đang khô khốc vì sốt của Bhadra và nói về 4 yếu tố cấu tạo nên cơ thể con người.

 

Yếu tố Đất (chất rắn): Tóc, móng, răng, da thịt, gân xương, nội tạng... tất cả những phần rắn chắc, nâng đỡ cơ thể này đều thuộc về Đất. Khi ông chết đi, thân xác vùi vào lòng đất, thịt loãng thành bùn, xương hóa thành đá. Lúc đó, phần Đất trả về cho đất mẹ, đâu còn bóng dáng nào của ông?

 

Yếu tố Nước (chất lỏng): Máu, mồ hôi, nước mắt, nước tiểu... phàm là chất lỏng lưu thông trong người ông đều thuộc về Nước. Khi sự sống kết thúc, nước bốc hơi hoặc chảy đi, hòa vào sông ngòi, biển cả rồi lại hóa thành mưa sương. Hôm nay dòng nước ấy ở trong thân ông, ngày mai đã ở nơi cây cỏ, chẳng có giọt nước nào mang tên ông cả.

Yếu tố Lửa (nhiệt độ): Cơn nóng hực nội tạng lúc này của ông chính là Lửa. Thân nhiệt, hơi ấm giúp tiêu hóa thức ăn đều là nó. Khi ông tắt thở, cơ thể lạnh ngắt, ngọn lửa đó liền biến mất, hòa vào nhiệt độ của môi trường. Ông không thể giữ lại một chút hơi ấm nào cho riêng mình.

 

Yếu tố Gió (sự chuyển động): Hơi thở ra vào, sự vận động của cơ bắp, các dòng khí chạy trong người chính là Gió. Khi lâm chung, hơi thở đứt đoạn, gió trở về với bầu khí quyển trống rỗng. Hơi thở mà ông đang cố gắng níu giữ lúc này rốt cuộc là ông, hay chỉ là một người khách đi ngang qua?

 

Nghe đến đây, Bhadra nhắm mắt lại và hình dung theo lời dạy. Khi xương thịt về với đất, máu mủ về với nước, hơi ấm về với lửa, hơi thở về với gió, trên chiếc giường bỗng trống rỗng, cái người tên "Bhadra" hoàn toàn biến mất.

 

Ông hoảng hốt mở mắt hỏi: "Nếu không có gì là tôi, vậy kẻ đang chịu đau đớn lúc này là ai?"

 

Ngài Xá-lợi-phất ôn tồn giảng giải: "Đó chính là ý nghĩa của sự 'lắp ráp tạm thời' (giả hợp). Giống như người thợ lấy gỗ, gạch, ngói, bùn đất dựng lên một thứ gọi là 'ngôi nhà'.

Nếu tháo dỡ gạch, gỗ ra thì nhà nằm ở đâu? Nhà chỉ là một cái tên gọi tạm thời mà thôi. Thân thể này cũng vậy, do duyên số mà 4 yếu tố tụ lại. Người đời ngu muội, cứ coi ngôi nhà tạm bợ này là vĩnh cửu nên ra sức tô vẽ, để rồi khi nó hỏng hóc thì sinh ra sợ hãi.

 

Bản thân đất, nước, lửa, gió không biết đau, giống như cây cỏ gạch đá vậy. Kẻ thực sự đau khổ là cái tâm đang bị ám ảnh bởi ý nghĩ đây là tôi. Ông yêu quý nó quá nên khi cơ thể có chút bất hòa, ông liền nghĩ là 'tôi' đang đau. Nếu ông coi thân này là quán trọ, 4 yếu tố kia là khách trọ, thì khách trọ có cãi nhau cũng đâu liên quan gì đến chủ quán?"

 

Nghe vậy, Bhadra hiểu ra. Ông tập trung điều hòa hơi thở, không còn kháng cự cơn đau. Ông chuyển suy nghĩ từ "Tôi đau quá" thành "Đây chỉ là yếu tố lửa đang bùng lên, yếu tố gió đang chuyển động".

Thật kỳ diệu, khi không còn coi nỗi đau là của mình nữa, ông thấy nó giống như tiếng sấm từ xa, tuy to nhưng không thể làm tổn thương được tâm trí ông nữa.

 

 

Lúc bấy giờ, Đức Phật bước vào phòng bệnh. Ngài nhìn Bhadra đầy từ bi và hỏi: "Bhadra, 4 yếu tố cấu tạo nên cơ thể con người giống như bốn con rắn độc sống chung một giỏ. Hôm nay ông đã nhìn rõ bộ mặt thật của chúng chưa?"

 

Bhadra khóc vì vui mừng: "Bạch Đức Thế Tôn, con hiểu rồi. Trước đây con ngốc nghếch coi chúng như thú cưng, ngày đêm cung phụng. Giờ con mới biết thân này chỉ như bong bóng xà phòng, gió thổi là vỡ, bên trong rỗng tuếch."

 

Đức Phật mỉm cười, cầm một chiếc bát gốm trên bàn gõ nhẹ: "Chiếc bát này cũng do đất nặn, nước trộn, lửa nung, gió thổi mà thành. Nó có ích, nhưng cuối cùng cũng phải vỡ.

Nếu ông biết trước nó sẽ vỡ, ông sẽ không khóc khi chuyện đó xảy ra. Thân thể con người cũng vậy, già đi và tan rã là quy luật tự nhiên. Không buồn phiền vì những điều hiển nhiên, tâm ông sẽ tự do. Tấm thân này chỉ là chiếc thuyền tạm, hãy khéo léo dùng nó để làm việc tốt, giúp đỡ mọi người và tìm kiếm trí tuệ trước khi nó rã rời."

 

Kể từ đêm đó, tuy bệnh chưa khỏi ngay nhưng Bhadra không còn rên rỉ. Ông nằm yên lặng, quan sát sự thay đổi của cơ thể một cách bình thản. Vài ngày sau khi khỏi bệnh, ông đã hoàn toàn buông bỏ được nỗi sợ già, sợ chết, đạt được sự an lạc tuyệt đối trong tâm hồn.

 

Người hiện đại ngày nay đang lao vào làm đẹp, tập gym, tìm mọi cách để kéo dài tuổi thọ. Chúng ta vắt kiệt tinh thần, thậm chí làm tổn thương người khác chỉ để phục vụ cho chiếc túi da tạm bợ này.

 

Điều này không có nghĩa là chúng ta phải bỏ bê bản thân. Cơ thể là công cụ để ta sống và trải nghiệm cuộc đời, nhưng điều quan trọng là đừng để bị nó xích lại.

Khi bạn mệt mỏi, đau ốm, hãy thử dừng lại một chút và tự hỏi: Hơi thở này là của ta sao? Dòng máu này là của ta sao? Khi nhận ra mình và vạn vật xung quanh đều chung một nguồn gốc, bạn sẽ bớt đi sự lo âu, ích kỷ và học được cách sống thanh thản, làm chủ chính cuộc đời mình.

 
Mời bạn tham khảo thêm tin: